Manolo
de Xaniño era un personaxe moi coñecido en Ordes, pero no ano 2016 converteuse nunha estrela en toda Galicia.
Manolo Vieites Martínez naceu o 1 de marzo de
1946, en plena época de Entroido,
data que xustificaba, segundo el mesmo declaraba, o seu carácter hedonista e
festeiro. Fillo de Luis Vieites (un dos fillos de Xaniño*
de Vilaverde) e de Dolores Martínez (procedente de Vilariño en Buscás), unha
muller robusta que fora criada da familia Pardo, pero logo de casada perdeu
moitos quilos. Os dous eran
traballadores e sacrificados pero Manolo non herdou esas calidades.
Cando morreron dedicouse a desfrutar
dilapidando a súa herencia. Os veciños de Vilaverde acostumáronse a ver ás
mozas da Casa da Pradeira indo por alí en coche buscar a "don Manuel".
Pronto as leiras foron vendidas e logo a casa paterna. Finalmente Manuel acabou a duras penas podendo vivir na casiña da súa tía Antona que está a carón da Fonte Ignacia. A súa
sorte foi que traballou uns anos como xardineiro para a familia Concheiro en
Merelle. En todo ese tempo continuou imperturbable cos seus costumes. A maioría
dos seus cartos gastábaos en alcol e en visitas aos puticlubs. De vez en cando algunha das súas aventuras remataban
mal e ata foi atropelado «por
un mercedes, eh? non por un coche calquera».
Xa xubilado daba longos paseos acompañado do son dunha pequena radio que levaba
no ombro. Afable, paraba con calquera e non tiña ningún problema para contar as
súas historias ou calquera murmuración da veciñanza.
Era coñecido só en Ordes pero a piques de
cumprir os 70 anos iso cambiou abruptamente o domingo 14 de febreiro de 2016.
Que ironía que a data fose San Valentín!
Deixouse caer por un club de alterne e bebeu
en cantidade. Logo con todo o alcol que levaba enriba tentou chegar a Vilaverde
pero desviouse "lixeiramente". Continuou pola N-550 e chegou á
parroquia de Leira. Alí parou a descansar un pouco e arrimouse a un pequeno
lavadoiro no que caeu e quedou encaixado e do que non podía saír. Comezou a
berrar pedindo axuda e o dono da casa, ao oír o barullo, chamou á Policía Local.
Dous axentes acudiron, rescataron a
Manolo de Xaniño e levárono nun taxi ata a súa casa.
O
ridículo da aventura sobrepasou esta vez o límite municipal e chegou á prensa,
que ávida de contido entrevistou a Manuel e logrou o que os xornalistas
denominan "ouro puro".
Diante da súa casa Manolo falou como se o
entrevistador fose un veciño máis. Sen ningún remorso recoñeceu con total
inocencia que as súas visitas ás casas de alterne e saír delas "prexudicado
e despistado" era algo bastante habitual. «Xa me pasou máis veces, si,
pero cólleme algún veciño e lévame a casa». Dubidou tamén da
calidade do alcol servido: «Aínda bebín ben, unhas cervexas e logo uns gin-tonic, veleno puro. Eu creo que me deron garrafón, e por iso me despistei. Eu vou alí con 500 euros e saio sen nada. Penso que co garrafón
aproveitan para sacarme os cartos, porque xa me pasou máis veces que non fun
capaz de volver a casa».
Non obstante Manolo non se queixaba e todo o
levaba con bo humor: «A vida son dous días e hai que vivila», como lle dixo aos axentes
que o rescataron.
Inmediatamente
Manolo de Xaniño converteuse en "Trendig topic" en toda Galicia e
mesmo a nivel nacional. A foto feita diante da súa casa sorrindo, ensinando
sen problemas a súa estragada dentadura foi reproducida centos de veces (ata se
fixeron camisetas) e o seu "Veleno puro" sería unha frase exitosa,
digna herdeira da "Droja no Colacao" de José Tojeiro.
E por se todo iso non bastara, aos poucos
días filtrouse a foto que lle fixeran os municipais no lavadoiro, volvendo a
desatar unha multitude de memes que rebentaron o Internet.
Manolo viviu un breve era de fama e ata lle
pagaron para facer "bolos" nalgunha festa. Probou pero a experiencia non lle gustou. Un día que
o vin pregunteille e díxome que xa non o facía porque se aburría moito e non
lle compensaba. Non lle importaba ter diñeiro senón divertirse.
Pouco despois, a finais de abril, na Festa do
Champiñón Manolo de Xaniño volveu a beber tanto que caeu, golpeouse o cranio e
abriu unha cella. Sendo agora un personaxe público a noticia saíu na prensa.
Esta vez non culpou ao garrafón: «Tomei uns chismes. Ben deles metín. Eu cando empezo a
beber son como un camión». Xa non recordaba moi ben o que pasou: «Non sei onde caín.
Leváronme para Santiago [ao hospital] e a ambulancia despois non me trouxo [de
volta á casa] e vin nun taxi». Tal como era habitual nel quitoulle importancia ao
incidente e non quixo nin que lle deran puntos. «Aínda lle quitei a carapola. Non
pasa nada. Eu curo de marabilla».
A fama foise esvaecendo sen que a Manolo lle
preocupara. Seguiu cos seus costumes como se nada diso tivese pasado.
O que si pasou foi o tempo. Anos de excesos
empezaron a presentar factura. En 2022 adelgazou considerablemente. A súa dieta
era delirante (a base de chourizos crus) e seguía a tomar bastante viño. Volveu
a caer algunha vez, pero agora xa non era unicamente consecuencia do alcol. Iniciou
o ano 2023 ingresado no hospital. Xa non volveu á casa. Os servizos sociais internárono
nunha residencia.
Agora Manolo xa cumpriu os 80 anos e recuperou o peso e a saúde, pero os poucos veciños que quedan en Vilaverde e os
visitantes ocasionais xa non podemos ver polas corredoiras e pistas que rodean
a aldea esa figura pequena e maciza, sempre coa súa vara, gorra de viseira,
radio no ombreiro e un permanente sorriso. E aínda que non esteamos de acordo
coa súa forma de vivir, sempre recordaremos o seu bo humor e a súa charla despreocupada.
|
*
Xaniño
tivo varios fillos. En Vilaverde
quedaron tres: Luis -o "millorado"-, Antona e José Vieites del Río,
casado con Concepción Fariña Rodís, que traballaba de carpinteiro. Antona tivo un
fillo de solteira, Eugenio (1939-1970), que foi o que lle edificou a casiña
onde logo viviría Manolo.
Outro fillo, Ricardo Vieites del Río
(1904-1979), casou con Consuelo Varela Sueiro de Reboredo (1901-1988), unha
das coñecidas Laghorcias.
|









